Η διπλωματική στρατηγική του Ιράν, η οποία παραδοσιακά επιχειρούσε να επωφεληθεί από τον κατακερματισμό της Δύσης και του αραβικού κόσμου, ίσως εν τέλει ‒αυτή τη φορά‒ οδηγήσει σε αντίθετα αποτελέσματα.

Οι αναταράξεις στο παγκόσμιο εμπόριο και στην οικονομία, ως απόρροια της αιφνιδιαστικής εδραίωσης των φιλοϊρανών Χούθι της Υεμένης στο στρατηγικό πέρασμα Μπαμπ ελ-Μαντέμπ σε συνδυασμό με το «μπλόκο» στα Στενά του Ορμούζ, λειτουργούν ως επιταχυντής εξελίξεων. Ως απότοκο, αυτός ο διπλός «κλοιός» του Ιράν δύναται να εγκαθιδρύσει μια συσπείρωση δυνάμεων εναντίον των ανταρτών της Υεμένης και του Ιράν γενικότερα, σύμφωνα με δημοσίευμα της λιβανέζικης εφημερίδας «L’Orient-Le Jour».

Τα πρώτα ψήγματα εμφάνισης ενός τέτοιου μετώπου έκαναν την εμφάνισή τους στην πρόσφατη ΓΣ του ΟΗΕ. Εκεί, 80 κράτη –με τη συμμετοχή δυτικών δυνάμεων και κρατών του Κόλπου– εξέδωσαν ένα αυστηρό ανακοινωθέν. Στην κοινή δήλωση, την οποία παρουσίασε ο ΥΠΕΞ του Μπαχρέιν, απαίτησαν την άμεση αποκατάσταση της ασφαλούς και ελεύθερης ναυσιπλοΐας από τα Στενά του Ορμούζ, στηλιτεύοντας παράλληλα τη δράση των Χούθι κατά της Σαουδικής Αραβίας και συνολικά κατά της εμπορικής ναυτιλίας στην Ερυθρά Θάλασσα.

Τα ευρωπαϊκά συμφέροντα

Οι επιπτώσεις της διένεξης υπερβαίνουν πλέον κατά πολύ τα όρια της Μέσης Ανατολής. Ενώ οι αρχικές αναταράξεις δοκίμασαν κυρίως τις ασιατικές αγορές, η συνεχιζόμενη κρίση και η επακόλουθη απόφαση του Ριάντ να διοχετεύσει τεράστιες ποσότητες πετρελαίου προς τις δυτικές αγορές άλλαξε άρδην τα δεδομένα.

Η Ερυθρά Θάλασσα και η εξαγωγική πύλη του Γιανμπού αναδείχθηκε σε αναντικατάστατη εναλλακτική οδό, εξέλιξη που μετέτρεψε την απειλή των Χούθι σε μείζον ζήτημα για τις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες, ειδικά μάλιστα μετά τις στοχευμένες επιθέσεις στις ενεργειακές υποδομές της περιοχής. Η αλλαγή στάσης των χωρών της Γηραιάς Ηπείρου είναι πλέον εμφανής, καθώς οι αναταράξεις στην Ερυθρά επηρεάζουν άμεσα την Ευρώπη. Υπενθυμίζεται ότι οι τιμές του ντίζελ στην Ευρωπαϊκή Ένωση έφθασαν σε νέα ύψη, στα 2,23 ευρώ ανά λίτρο κατά μέσο όρο, έναντι 2,16 ευρώ την περασμένη εβδομάδα, σύμφωνα με ανάλυση των στοιχείων των ευρωπαϊκών χωρών που έδωσε στη δημοσιότητα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Ταυτόχρονα, προ ολίγων ημερών, η Κάγια Κάλας υπογράμμισε την ανεπάρκεια του τρέχοντος στόλου των έξι πολεμικών πλοίων της επιχείρησης «Ασπίδες», αξιώνοντας την προσθήκη ναυτικών και αεροπορικών μονάδων. Εκτός αυτού, ισχυρές ευρωπαϊκές δυνάμεις συνδράμουν ενεργά τη Σαουδική Αραβία, αναγνωρίζοντας πως η προάσπιση των εκεί υποδομών ταυτίζεται με τα εθνικά τους συμφέροντα. Το Λονδίνο διαθέτει μέσα για τον εναέριο ανεφοδιασμό των σαουδαραβικών μαχητικών, ενώ το Παρίσι προτίθεται να θωρακίσει αμυντικά κρίσιμες εγκαταστάσεις της Aramco, όπως αυτές στο λιμάνι Γιανμπού.

H στάση των Χούθι

Η συγκεκριμένη προσέγγιση φαίνεται να ευνοεί τη γραμμή της Ουάσιγκτον. Αποφεύγοντας τις απευθείας εμπλοκές, οι ΗΠΑ προκρίνουν τον ασφυκτικό αποκλεισμό του Ιράν, πιέζοντας γειτονικά κράτη να διακόψουν την εξυπηρέτηση ιρανικών αερομεταφορέων. Από τη μεριά τους ωστόσο οι Χούθι δείχνουν πλήρως ενήμεροι για τον κίνδυνο και κινούνται προσεκτικά στη διεθνή σκηνή. Βάσει αναφορών, οι αντάρτες εγγυήθηκαν στις αμερικανικές αρχές την πλήρη συμμόρφωσή τους με την εκεχειρία του 2025, διασαφηνίζοντας πως στο στόχαστρό τους βρίσκονται αποκλειστικά πλοία και υποδομές σαουδαραβικων συμφερόντων.

Συνοψίζοντας, η συγκρότηση ενός κοινού μετώπου κατά των Χούθι απέχει, προς το παρόν, σημαντικά. Οι συγκεκριμένες προσπάθειες ωστόσο, που ήδη καταγράφονται, θα μπορούσαν να προκαλέσουν ανησυχία στην Ισλαμική Δημοκρατία, η οποία επωφελείται διαχρονικά από τον διεθνή κατακερματισμό. Εάν οι πιέσεις στην παγκόσμια οικονομία οδηγήσουν τελικά στη συγκρότηση ενιαίου μετώπου και στην απώθηση των ανταρτών, το Ιράν θα μπορούσε να βρεθεί αντιμέτωπο με μια πολύ μεγαλύτερη πρόκληση τις επόμενες εβδομάδες.