«Σύγκρουση» ΗΠΑ- Ιράν με το βλέμμα στην Κίνα

«Σύγκρουση» ΗΠΑ- Ιράν με το βλέμμα στην Κίνα

131
«Σύγκρουση» ΗΠΑ- Ιράν με το βλέμμα στην Κίνα

Οι αυξανόμενες πολιτικές εντάσεις στον Περσικό Κόλπο μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, πιθανόν να στοχεύουν στο να περιορίσουν την πρόσβαση της Κίνας στις ενεργειακές πηγές της περιοχής, οι οποίες αποτελούν σημαντικό τροφοδότη της κινεζικής οικονομίας, σύμφωνα με ορισμένους διεθνείς αναλυτές.

Το 43% των πετρελαϊκών της αναγκών η Κίνα τις καλύπτει μέσω εισαγωγών από τις χώρες του Κόλπου (Σαουδική Αραβία, Ιράκ, Ομάν, Κουβέιτ, Ιράν, ΗΑΕ), και το 15,8% από τη γειτονική Ρωσία. Κάθε πολιτική αστάθεια στην περιοχή είναι προφανές ότι θα επηρεάσει και την κινεζική οικονομία. Μερίδα αναλυτών πιστεύει ότι η απόσυρση των ΗΠΑ από την ιστορική συμφωνία για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν ίσως αποτελεί έναν έμμεσο τρόπο να ασκηθεί επιπλέον πίεση στην Κίνα, κατά της οποίας ήδη οι ΗΠΑ έχουν κηρύξει εμπορικό πόλεμο. Οι εντάσεις που δημιουργούνται στον Περσικό Κόλπο από τις ΗΠΑ και τους συμμάχους τους στην περιοχή, από την μια μεριά, και από το Ιράν και τους συμμάχους του από την άλλη, οπωσδήποτε προκαλούν οικονομικές αναταράξεις στην παγκόσμια οικονομία. Καθώς η Κίνα αποτελεί την κύρια εμπορική απειλή των ΗΠΑ, επ’ ουδενί λόγω οι ΗΠΑ δεν επιθυμούν να διαταραχτεί ο ηγεμονικός τους ρόλος στην περιοχή.

Σχολιάζοντας τις εξελίξεις, ο Τούρκος πρώην διπλωμάτης και μέλος του Ρεπουμπλικανικού Λαϊκού Κόμματος της γείτονος, Dr. Osman Faruk Logoglu, αναφέρει σχετικά: «Με τις ενέργειές της, η Ουάσιγκτον όχι μόνο προσδοκά να δημιουργήσει προκάλυμμα για περαιτέρω ενίσχυση του Ισραήλ και των αραβικών συμμάχων των ΗΠΑ τιμωρώντας το Ιράν, αλλά την ίδια στιγμή ελπίζει να δημιουργήσει ανάχωμα στην πρόσβαση του ιρανικού πετρελαίου στην Κίνα. Η κινεζική απειλή αποτελεί σήμερα ένα από τα κυριότερα θέματα που απασχολούν την αμερικανική εξωτερική πολιτική. Η κυβέρνηση Τραμπ παίζοντας με τη φωτιά στο Ιράν, πιθανόν να οδηγηθεί σε μια πιθανή πυρκαγιά με την Κίνα».

Από την πλευρά της, η Zeynper Oktav, καθηγήτρια Διεθνών Σχέσεων στο Πανεπιστήμιο Medeniyet της Κωνσταντινούπολης, βλέπει «στενή σχέση στις εντάσεις του Κόλπου και της απόπειρας περιορισμού της Κίνας, καθώς η Ουάσιγκτον επιθυμεί να κυριαρχήσει στην Μέση Ανατολή και ταυτόχρονα να αποκλείσει την Κίνα από την περιοχή. Σε αυτό το πλαίσιο, το Ιράν αποτελεί σημαντικό παίκτη, καθώς η Κίνα αγοράζει το πετρέλαιο της χώρας. Φαίνεται προς το παρόν η Κίνα να μεταβάλει την πολιτική ισορροπίας μεταξύ Ιράν και ΗΠΑ που τηρούσε ως τώρα. Το Πεκίνο συμφώνησε στην πρόσφατη επιβολή κυρώσεων κατά του Ιράν, ωστόσο, αντιτίθεται σε κάθε πιθανή αμερικανική στρατιωτική επιχείρηση. Οι ΗΠΑ προκαλούν την Κίνα, απειλώντας το Ιράν: το θέμα, τελικά, στην Μέση Ανατολή δεν είναι το Ιράν, είναι η Κίνα».

Στον αντίποδα, υπάρχουν και αναλυτές που δεν πιστεύουν ότι οι ΗΠΑ προκαλούν τεχνητές εντάσεις στον Κόλπο. Ωστόσο, και οι ίδιοι δεν αμφισβητούν το γεγονός ότι οι εντάσεις αυτές έχουν έμμεσα αποτελέσματα και στην Κίνα.

Από την πλευρά του, ο καθηγητής Larry Catá Backer από το Πανεπιστήμιο της Πενσιλβάνια αναφέρει ότι οι εντάσεις στον Περσικό Κόλπο μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν ενδεχομένως να επηρεάσουν και τις προσπάθειες επαναπροσέγγισης Ουάσιγκτον και Πεκίνου. Στο ίδιο πλαίσιο κινούμενος, ο καθηγητής Nader Entessar, του Πανεπιστημίου της Νότιας Αλαμπάμα, θεωρεί ότι η όποια σχέση μπορεί να υπάρχει μεταξύ των εντάσεων στον Περσικό Κόλπο και της αμερικανικής προστατευτικής πολιτικής έναντι της Κίνας, σίγουρα αυτή δεν είναι άμεση.

Αξίζει να σημειωθεί ότι οι εξαιρέσεις επί των κυρώσεων που οι ΗΠΑ έχουν επιβάλλει στο Ιράν (εξαγωγή αργού) και αφορούσαν μεταξύ άλλων Κίνα, Ρωσία, Ινδία, Νότια Κορέα και Τουρκία, έπαψαν να ισχύουν τον Μάιο. Κατόπιν αυτού, μοιάζει να εγείρονται εμμέσως ζητήματα ενεργειακής ασφάλειας για το Πεκίνο, την ίδια ώρα που ο Τραμπ επιθυμεί τη συνεργασία της Κίνας στον έλεγχο του πυρηνικού προγράμματος της Βόρειας Κορέας. Σύμβουλος ενέργειας του πρώην Αμερικανού Προέδρου Barack Obama ανέφερε ότι «οι κυρώσεις στο Ιράν θα αποτελέσουν μια μεγάλη πρόκληση για τις σινοαμερικανικές σχέσεις», προσθέτοντας ότι αν οι κινεζικές εισαγωγές στις ΗΠΑ δεν μειωθούν γρήγορα, οι αμερικανικές κυρώσεις πιθανόν να ισχύσουν ακόμα και για την Κεντρική Τράπεζα της Κίνας.