Τη δέσμη νέων περιοριστικών μέτρων κατά της Ρωσίας που προτείνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή να συμπεριληφθεί στο 21ο πακέτο κυρώσεων, παρουσίασε την Τρίτη 9 Ιουνίου η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, με στόχο τη διατήρηση της οικονομικής πίεσης προς τη Μόσχα και τον περιορισμό της δυνατότητάς της να χρηματοδοτεί τον πόλεμο στην Ουκρανία.

Όπως ανακοίνωσε η Πρόεδρος της Επιτροπής, το νέο πακέτο επικεντρώνεται στους τομείς της ενέργειας, των χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών και των κρυπτονομισμάτων, του εμπορίου, καθώς και -για πρώτη φορά- στον τομέα της αλιείας.

Στον ενεργειακό τομέα, η Επιτροπή προτείνει την αναστολή, έως τον Ιανουάριο του επόμενου έτους, της αυτόματης προσαρμογής του ανώτατου ορίου τιμής στο ρωσικό πετρέλαιο, επικαλούμενη τις αναταράξεις στις διεθνείς αγορές ενέργειας λόγω της κρίσης στη Μέση Ανατολή και των προβλημάτων στις παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού. Σύμφωνα με την κ. φον ντερ Λάιεν, η κίνηση αυτή αποσκοπεί στη σταθεροποίηση των αγορών, διατηρώντας παράλληλα την πίεση στα ρωσικά έσοδα.

Παράλληλα, η Επιτροπή προτείνει την επιβολή κυρώσεων σε ακόμη 30 πλοία του λεγόμενου «σκιώδους στόλου» που χρησιμοποιείται για τη μεταφορά ρωσικού πετρελαίου, ανεβάζοντας τον συνολικό αριθμό των στοχοποιημένων πλοίων σε πάνω από 660. Για πρώτη φορά, στο στόχαστρο τίθενται και πλοία ή εταιρείες που παρέχουν υποστηρικτικές υπηρεσίες στον στόλο αυτό, όπως ανεφοδιασμό καυσίμων. Επιπλέον, προτείνονται μέτρα κατά λιμένων, αεροδρομίων και διυλιστηρίων που εμπλέκονται στη διακίνηση ή επεξεργασία ρωσικού πετρελαίου, καθώς και περιορισμοί στην πώληση δεξαμενόπλοιων υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) προς τη Ρωσία.

Στο χρηματοπιστωτικό πεδίο, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εισηγείται την επέκταση των περιορισμών συναλλαγών σε 31 επιπλέον ρωσικές τράπεζες, καθώς και σε 20 τράπεζες, εταιρείες κρυπτονομισμάτων, πλατφόρμες και εμπόρους πετρελαίου τρίτων χωρών που, σύμφωνα με τις Βρυξέλλες, διευκολύνουν τη Ρωσία να παρακάμπτει τις κυρώσεις της Δύσης. Για πρώτη φορά προβλέπεται επίσης η δυνατότητα επιβολής πλήρους απαγόρευσης παροχής υπηρεσιών κρυπτοστοιχείων από φορείς τρίτων χωρών, με την Επιτροπή να εκτιμά ότι το μέτρο θα λειτουργήσει αποτρεπτικά έναντι πλατφορμών που διευκολύνουν τη ρωσική πρόσβαση στο διεθνές χρηματοπιστωτικό σύστημα.

Στον τομέα του εμπορίου, προτείνονται νέοι περιορισμοί στις εξαγωγές τεχνολογιών και υλικών που χρησιμοποιούνται από τη ρωσική αμυντική βιομηχανία, συμπεριλαμβανομένων μετάλλων και κραμάτων για την αεροδιαστημική και αμυντική παραγωγή. Ειδικά για τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη (drones), προβλέπονται απαγορεύσεις εξαγωγών σε εξοπλισμό υποστήριξης εδάφους, συστήματα παρεμβολών και συστήματα εκτόξευσης.

Παράλληλα, η Επιτροπή προτείνει νέες απαγορεύσεις εισαγωγών προϊόντων συνολικής αξίας περίπου 60 εκατ. ευρώ, μεταξύ των οποίων ορισμένα μέταλλα, μεταλλεύματα και ανταλλακτικά αυτοκινήτων, με στόχο την περαιτέρω απεξάρτηση της ευρωπαϊκής αγοράς από τις ρωσικές εισαγωγές.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται για πρώτη φορά στον τομέα της αλιείας. Η πρόταση προβλέπει σημαντικούς περιορισμούς στις εισαγωγές ορισμένων αλιευτικών προϊόντων και πλήρη απαγόρευση για άλλα, συμπεριλαμβανομένου του γάδου.

Η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν υποστήριξε ότι «οι συνέπειες από τα πακέτα κυρώσεων φέρνουν αποτελέσματα» και οι κυρώσεις της ΕΕ συνεχίζουν να πλήττουν τη ρωσική οικονομία. Όπως σημείωσε, το κόστος του πολέμου για τη Ρωσία αυξάνεται καθημερινά και επιβαρύνει κυρίως τον ρωσικό πληθυσμό, ο οποίος « θρηνεί απώλειες» και αντιμετωπίζει επιδείνωση του βιοτικού επιπέδου, με πληθωρισμό κοντά στο 6% και επιτόκια στο 14,5%. Σύμφωνα με την ίδια, οι κυρώσεις «έχουν ουσιαστικά αποκόψει τη Ρωσία από τις διεθνείς κεφαλαιαγορές», η οικονομική ανάπτυξη επιβραδύνεται, τα δημοσιονομικά περιθώρια στενεύουν και τα έσοδα από την ενέργεια έχουν μειωθεί σημαντικά.