Συντονισμένη επιχείρηση ναυτικών δυνάμεων του ΝΑΤΟ απέτρεψε ρωσικό σχέδιο δολιοφθοράς σε κρίσιμες υποθαλάσσιες υποδομές κοντά στο αρχιπέλαγος Svalbard, σύμφωνα με ρεπορτάζ του Reuters. Ειδικότερα, βρετανικά, νορβηγικά και αμερικανικά πολεμικά πλοία αναχαίτισαν την άνοιξη βαθυσκάφη της ρωσικής διεύθυνσης υποβρύχιου πολέμου (GUGI), τα οποία εκτελούσαν προσομοίωση επίθεσης με ένα νέο οπλικό σύστημα καταστροφής καλωδίων, σχεδιασμένο να μην αφήνει ίχνη. Το περιστατικό θορυβεί τις δυτικές υπηρεσίες πληροφοριών, οι οποίες εκτιμούν ότι η Μόσχα κλιμακώνει τον υβριδικό πόλεμο, προετοιμαζόμενη για ευρύτερη σύγκρουση, δοκιμάζοντας πλέον τα όρια του Άρθρου 5 του ΝΑΤΟ περί αμοιβαίας άμυνας.

Στο στόχαστρο της ρωσικής αποστολής βρέθηκαν δύο καλώδια οπτικών ινών μήκους 1.400 χλμ., σε βάθος 2.700 μ. Τα συγκεκριμένα δίκτυα συνδέουν το Svalbard με την ηπειρωτική Νορβηγία, μεταφέροντας τεράστιους όγκους δεδομένων για τον δορυφορικό σταθμό SvalSat και τη NASA. Η άμεση παρέμβαση του νατοϊκού στόλου ανάγκασε τα ρωσικά σκάφη να εγκαταλείψουν την περιοχή. Μάλιστα, η όξυνση της ρωσικής δραστηριότητας στην Ευρώπη προκάλεσε την παρέμβαση του Διευθυντή της CIA, John Ratcliffe, ο οποίος μετέβη στη Μόσχα τον Αύγουστο, μεταφέροντας αυστηρή προειδοποίηση στη ρωσική ηγεσία να τερματίσει τις δολιοφθορές.

Η ανησυχία του ΝΑΤΟ εντείνεται από την εκρηκτική αύξηση της τακτικής του drifting, δηλαδή της σκόπιμης πλεύσης πλοίων με χαμηλή ταχύτητα για τη χαρτογράφηση υποθαλάσσιων υποδομών. Βάσει δεδομένων της εταιρείας αναλύσεων Windward, η δραστηριότητα στη Βόρεια Θάλασσα αυξήθηκε πέρυσι κατά 52%, εμπλέκοντας 13.079 πλοία, ενώ στη Νότια Σινική Θάλασσα κατέγραψε άλμα 88%, φτάνοντας τα 18.401 πλοία. Σημειώνεται ότι στη Βαλτική Θάλασσα καταγράφηκαν ζημιές σε 11 υποθαλάσσια καλώδια από τον Οκτώβριο του 2023 έως το τέλος του περασμένου έτους.

Η προστασία των υποθαλάσσιων δικτύων αποτελεί πλέον κορυφαία προτεραιότητα, με το ΝΑΤΟ και το Ηνωμένο Βασίλειο να έχουν ενεργοποιήσει μηχανισμούς αυξημένης επιτήρησης, όπως τα συστήματα Baltic Sentry και Nordic Warden. Όπως επισημαίνει το Brookings Institution, η Ευρώπη καλείται να καλύψει ένα κενό ασφαλείας, καθώς τις τελευταίες δεκαετίες πολλαπλασίασε την εξάρτησή της από τις υποθαλάσσιες υποδομές, συρρικνώνοντας ταυτόχρονα την ικανότητα προστασίας τους απέναντι στις αναδυόμενες ρωσικές απειλές.