Τριγμούς στην ευρωπαϊκή πολιτική σκηνή έχει φέρει πρόσφατο δημοσίευμα των Financial Times, σύμφωνα με το οποίο η Αθήνα εκφράζει σοβαρές επιφυλάξεις απέναντι στο 21ο πακέτο κυρώσεων της ΕΕ κατά της Ρωσίας και συγκεκριμένα στους περιορισμούς που προτείνονται για τη μεταφορά ρωσικού LNG προς τρίτες χώρες.

Σύμφωνα με το εν λόγω δημοσίευμα, η ελληνική πλευρά υποστηρίζει ότι μια κίνηση θα είχε άμεσο αντίκτυπο σε εταιρείες διαχείρισης LNG carriers, με κύρια αναφορά στην εταιρεία Dynagas, συμφερόντων του Γιώργου Προκοπίου.

Αναλυτικότερα, σύμφωνα πάντα με τους FT, κατά την Αθήνα ο ειδικός εξοπλισμός των πλοίων της εταιρείας –τα οποία είναι σχεδιασμένα για επιχειρήσεις σε συνθήκες πάγου και είναι στενά συνδεδεμένα με το ρωσικό project Yamal LNG– καθιστά αδύνατη την άμεση και αποτελεσματική αναδρομολόγησή τους σε άλλες διαδρομές. Μια τέτοια απαγόρευση, γράφουν οι FT, θα ανάγκαζε τις ελληνικές εταιρείες να πουλήσουν τα πλοία τους σε αγοραστές εκτός της Δύσης, παραχωρώντας ουσιαστικά το μερίδιο αγοράς και τον έλεγχο των υποδομών μεταφοράς σε διεθνείς ανταγωνιστές, χωρίς να επιτυγχάνεται απαραίτητα ο στόχος της οικονομικής αποδυνάμωσης της Ρωσίας.

Με ανακοίνωσή της η Dynagas τοποθετείται απέναντι στο εν λόγω δημοσίευμα. Υπενθυμίζουμε ότι δεν είναι πρώτη φορά που το βρετανικό μέσο στοχοποιεί Έλληνες πλοιοκτήτες, καθώς πριν μερικές μέρες τον γύρο του διαδικτύου έκανε δημοσίευμα, σύμφωνα με το οποίο ναυτιλιακές εταιρείες ελληνικών συμφερόντων φέρονται να έχουν αποκομίσει περίπου $4 δισ. από τη μεταφορά ρωσικού πετρελαίου. Στην προκειμένη περίπτωση το δημοσίευμα αγνοούσε βασικές παραμέτρους όπως α) οι συγκεκριμένες μεταφορές δεν συνιστούν παραβίαση των διεθνών κυρώσεων και β) ο ελληνόκτητος στόλος δεν επιδεικνύει κάποια ιδιαίτερη προτίμηση σε συγκεκριμένα φορτία, αλλά λειτουργεί ως ο απόλυτος εγγυητής της ευρωπαϊκής και παγκόσμιας ενεργειακής ασφάλειας.

Η ανακοίνωση της Dynagas αναφέρει:

«Πρώτα και κύρια, η Dynagas εκφράζει την ειλικρινή της ευχή για ταχεία λήξη του πολέμου στην Ουκρανία, ώστε να τερματιστεί η δοκιμασία των αθώων ανθρώπων που υποφέρουν.

Η επιβολή μιας καθολικής απαγόρευσης στην μεταφορά ρωσικού LNG προς τρίτες χώρες εγκυμονεί τον κίνδυνο να εξελιχθεί σε αυτοπροκαλούμενο πλήγμα για την ευρωπαϊκή ναυτιλιακή επάρκεια, την στρατηγική τεχνογνωσία για πλεύση στην αρκτική, την απασχόληση και την επιρροή της Ευρώπης, χωρίς να επιτυγχάνει τους επιδιωκόμενους γεωπολιτικούς στόχους — συμπεριλαμβανομένης της ουσιαστικής μείωσης των εσόδων που κατευθύνονται προς τη Ρωσία.

Τα άκρως εξειδικευμένα πλοία μεταφοράς LNG κατηγορίας “ice-class” της Dynagas απασχολούνται βάσει μακροχρόνιων ναυλοσυμφώνων που υπογράφηκαν το 2015–2016 με το έργο Yamal LNG, με αυστηρές συμβατικές δεσμεύσεις που εκτείνονται έως και το 2065. Πρόκειται για νομικά δεσμευτικές εμπορικές συμφωνίες, συναφθείσες πολλά χρόνια πριν από την έναρξη της τρέχουσας σύρραξης.

Το Yamal LNG αποτελεί διεθνές έργο με ουσιαστική ευρωπαϊκή συμμετοχή και διασύνδεση. Η γαλλική TotalEnergies κατέχει ποσοστό 20%, ενώ σημαντικές ευρωπαϊκές εταιρείες ενέργειας — μεταξύ των οποίων η γερμανική SEFE και η ισπανική Naturgy — αποτελούν βασικούς αγοραστές της παραγωγής LNG του έργου.

Το Yamal LNG ανήκει κατά 50,1% στη Novatek, ενώ το υπόλοιπο ποσοστό κατέχεται από διεθνείς μετόχους. Υπό το πρίσμα αυτό, δεν είναι σαφές ότι το έργο συμβάλλει ουσιαστικά στα ρωσικά έσοδα με τον τρόπο που συχνά προβάλλεται στον δημόσιο διάλογο.

Η απαίτηση προς ευρωπαϊκούς operators να εγκαταλείψουν μακροχρόνιες συμβάσεις δεν θα ανακόψει το εμπόριο. Αντιθέτως, θα οδηγήσει στην μεταβίβαση στρατηγικών αρκτικών περιουσιακών στοιχείων (πλοίων) και τεχνογνωσίας σε μη δυτικούς φορείς, οι οποίοι θα συνεχίσουν την μεταφορά LNG με χαμηλότερο κόστος και χωρίς ευρωπαϊκή συμμετοχή. Η ροή LNG θα συνεχιστεί απρόσκοπτα, ενώ η Ευρώπη θα απωλέσει ικανότητες, θέσεις εργασίας, επιρροή και εμπορική αξία που χρειάστηκαν δεκαετίες για να οικοδομηθούν.

Αντί να αποδυναμωθεί μόνιμα η ευρωπαϊκή θέση στην αρκτική ναυτιλία και στην μεταφορά LNG, οι αρμόδιοι ευρωπαϊκοί φορείς λήψης αποφάσεων οφείλουν να υιοθετήσουν μια πραγματιστική προσέγγιση που εξισορροπεί τους γεωπολιτικούς στόχους με την διατήρηση των στρατηγικών ευρωπαϊκών ναυτιλιακών δυνατοτήτων, της τεχνογνωσίας και της εργασιακής ασφάλειας και μείωσης των καθαρών Ρωσικών εισπράξεων (υψηλό κόστος μεταφοράς). Είναι ενθαρρυντικό ότι η κυβέρνηση της Ελλάδας κινείται ακριβώς προς αυτήν την κατεύθυνση».