Η γεωπολιτική κρίση με επίκεντρο τα Στενά του Ορμούζ έχει προκαλέσει πρωτοφανείς τριγμούς στις παγκόσμιες αγορές καυσίμων. Οι υψηλές τιμές του πετρελαίου και του φυσικού αερίου, σε συνδυασμό με τη διακοπή των ροών υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) από βασικούς εξαγωγείς όπως το Κατάρ, αναγκάζουν τις κυβερνήσεις να ιεραρχήσουν την ενεργειακή ασφάλεια πάνω από τις περιβαλλοντικές δεσμεύσεις. Αν και πολλοί αναλυτές έσπευσαν να προεξοφλήσουν μια μόνιμη και ριζική αναδιάρθρωση του παγκόσμιου ενεργειακού μείγματος υπέρ των ανανεώσιμων πηγών, τα τρέχοντα δεδομένα δείχνουν ότι ο άνθρακας επιστρέφει δυναμικά ως το «καύσιμο έσχατης ανάγκης».

Η αύξηση της κατανάλωσης άνθρακα κατά τη διάρκεια αυτής της κρίσης είναι σημαντική, ξεπερνώντας σε ορισμένες περιοχές τη ζήτηση για αιολική και ηλιακή ενέργεια. Οικονομίες της Ασίας, οι οποίες βασίζονταν σε μεγάλο βαθμό στο LNG για την ηλεκτροπαραγωγή τους, αναγκάστηκαν να στραφούν μαζικά στον άνθρακα λόγω των ελλείψεων και των απαγορευτικών τιμών. Σύμφωνα μάλιστα με στοιχεία της BIMCO, οι διά θαλάσσης εξαγωγές προς τη Νότια Κορέα, την Ιαπωνία και την Ευρωπαϊκή Ένωση σημειώνουν αύξηση 27% σε ετήσια βάση κατά τους μήνες Μάρτιο και Απρίλιο.

Η συγκεκριμένη στροφή έγκειται στο γεγονός ότι οι ενεργειακές υποδομές, η τεχνολογία αποθήκευσης και η ευελιξία των δικτύων δεν έχουν προχωρήσει ακόμη στο σημείο που να επιτρέπουν την ασφαλή κατάργηση των ορυκτών καυσίμων χωρίς τον κίνδυνο εκτεταμένων μπλακάουτ. Παράλληλα, παρατηρείται ένα ακόμα παράδοξο: αυξάνονται τόσο οι πωλήσεις ηλεκτρικών οχημάτων (λόγω της αύξησης της τιμής της βενζίνης) όσο και η κατανάλωση άνθρακα. Ως εκ τούτου, πολλά ηλεκτρικά αυτοκίνητα καταλήγουν να φορτίζουν με ενέργεια που παράγεται από ρυπογόνες πηγές.

Ωστόσο, οι ειδικοί εκτιμούν ότι αυτή η αναβίωση του άνθρακα δεν αποτελεί μια μόνιμη δομική στροφή, αλλά μια προσωρινή αντίδραση στην ενεργειακή κρίση. Μακροπρόθεσμα, τονίζουν, τα οικονομικά δεδομένα των νέων ενεργειακών υποδομών συνεχίζουν να ευνοούν την πράσινη ενέργεια. Προς το παρόν, πάντως, η κρίση αποδεικνύει ότι το υφιστάμενο ενεργειακό σύστημα είναι εξαιρετικά δύσκολο να μεταμορφωθεί ολοκληρωτικά μέσα σε σύντομο χρονικό διάστημα, διαψεύδοντας τις πιο αισιόδοξες προσδοκίες για άμεση επίτευξη μηδενικών εκπομπών.