Οι απειλές της Κίνας ότι ενδέχεται να περιορίσει τις εξαγωγές σπάνιων γαιών προς την Ιαπωνία έχουν προκαλέσει ανησυχία στον ιαπωνικό επιχειρηματικό και πολιτικό κόσμο, σηματοδοτώντας μια απότομη κλιμάκωση της γεωπολιτικής διαμάχης μεταξύ των δύο χωρών που διαρκεί εδώ και μήνες.

Το Υπουργείο Εμπορίου της Κίνας ανακοίνωσε πρόσφατα ότι θα απαγορεύσει την εξαγωγή προς την Ιαπωνία όλων των προϊόντων «διπλής χρήσης» με πιθανές στρατιωτικές εφαρμογές, επικαλούμενο λόγους εθνικής ασφάλειας. Η επίσημη ανακοίνωση ήταν ασαφής όσον αφορά τα συγκεκριμένα προϊόντα. Ωστόσο, τα κρατικά μέσα ενημέρωσης ανέφεραν ότι το Πεκίνο εξετάζει το ενδεχόμενο να συμπεριλάβει ορισμένες σπάνιες γαίες στα προϊόντα που περιορίζει.

Η κρατική εφημερίδα China Daily ανέφερε ότι οι αρχές εξετάζουν το ενδεχόμενο να επιβάλουν αυστηρότερους ελέγχους στις άδειες εξαγωγής των λεγόμενων μεσαίων και βαρέων σπάνιων γαιών — σπάνιων ομάδων μετάλλων που χρησιμοποιούνται σε συσκευές που κυμαίνονται από κινητήρες ηλεκτρικών οχημάτων έως πυραυλικά συστήματα.

Λίγο μετά την ανακοίνωση του κινεζικού υπουργείου, ο πρώην επικεφαλής της κρατικής εφημερίδας Global Times δήλωσε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ότι η αναστολή των αποστολών σπάνιων γαιών «θα πλήξει ένα εξαιρετικά ευρύ φάσμα βιομηχανικών τομέων» και ότι «δεν μπορεί να αποκλειστεί η πιθανότητα να συμβεί οτιδήποτε».

Η Ιαπωνία έχει κάνει σημαντικά βήματα προόδου τα τελευταία 15 έτη όσον αφορά τη διαφοροποίηση των εφοδιαστικών της αλυσίδων και έχει μειώσει την εξάρτησή της από τις σπάνιες γαίες της Κίνας σε περίπου 60 έως 70% σήμερα, από 90% το 2010, όπως σημειώνουν οι New York Times. Ωστόσο, η Κίνα εξακολουθεί να κυριαρχεί στην παραγωγή, ενώ η Ιαπωνία εξαρτάται σχεδόν εξ ολοκλήρου από την Κίνα για σπάνιες γαίες, όπως το δυσπρόσιο και το τέρβιο.

Σύμφωνα με το Nomura Research Institute, ένας τρίμηνος περιορισμός των εξαγωγών από την Κίνα θα είχε ως αποτέλεσμα απώλειες στην παραγωγή της Ιαπωνίας ύψους περίπου 4,3 δισεκατομμυρίων δολαρίων. Εάν οι περιορισμοί συνεχιστούν για ένα ολόκληρο έτος, οι απώλειες προβλέπεται να αυξηθούν στα 17 δισεκατομμύρια δολάρια.