Η συστηματική προσπάθεια της Κίνας να εξασφαλίσει πρόσβαση στα αφρικανικά μέταλλα, απαραίτητα για την κατασκευή μπαταριών, αναμένεται να αναδιαμορφώσει τις θαλάσσιες ροές ξηρού φορτίου, σύμφωνα με πρόσφατο report της ναυλομεσιτικής Xclusiv. Η αφρικανική ήπειρος διαθέτει περίπου το 30% των παγκόσμιων ορυκτών πόρων και κυριαρχεί σε βασικά μέταλλα της ενεργειακής μετάβασης.

Πιο συγκεκριμένα, η Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό (DRC) παράγει πάνω από το 70% του κοβαλτίου, κατέχοντας περίπου το ήμισυ των παγκόσμιων αποθεμάτων, ενώ η Νότια Αφρική, η Γκαμπόν και η Γκάνα συνεισφέρουν άνω του 60% της παραγωγής μαγγανίου. Παράλληλα, Ζιμπάμπουε, DRC και Μάλι αναδεικνύονται σε παραγωγούς λιθίου, ενώ η Μοζαμβίκη και η Μαδαγασκάρη αυξάνουν γρήγορα την παραγωγή γραφίτη.

Επομένως, δεν αποτελεί έκπληξη το γεγονός πως περίπου το 22% των κινεζικών επενδύσεων στην Αφρική συνδέεται πλέον με εξορύξεις και συναφείς υποδομές, με τα νέα σιδηροδρομικά και λιμενικά έργα να κατευθύνουν τις ροές απευθείας προς κινεζικές βιομηχανικές αλυσίδες. Υπενθυμίζεται ότι, το 2024, πάνω από το 80% των κινεζικών εισαγωγών κοβαλτίου και μαγγανίου προήλθαν από την Αφρική, υπογραμμίζοντας τον καθοριστικής σημασίας ρόλο της Αφρικής για τη στρατηγική ενεργειακής μετάβασης του Πεκίνου.

Στις διά θαλάσσης μεταφορές, η τάση αντανακλάται ήδη στις ροές ξηρού φορτίου. Πιο συγκεκριμένα, oι εξαγωγές βωξίτη της Γουινέας ανήλθαν σχεδόν σε 100 εκατ. τόνους το πρώτο εξάμηνο του 2025, σημειώνοντας αύξηση 36% σε ετήσια βάση, με τις κινεζικές εταιρείες εξόρυξης να ευθύνονται για πάνω από το 60% του εν λόγω όγκου. Η Ζιμπάμπουε εξήγαγε περίπου 1 εκατ. τόνους σποδουμένη (ορυκτό που αποτελεί πηγή λιθίου) το πρώτο εννεάμηνο του 2025, περίπου 27-30% υψηλότερα από ό,τι έναν χρόνο νωρίτερα, παρά τις χαμηλότερες τιμές του λιθίου, κυρίως λόγω της κινεζικής ζήτησης. Η Μοζαμβίκη και η Μαδαγασκάρη μαζί παράγουν ήδη περίπου 150.000 τόνους ανά έτος φυσικού γραφίτη, ενώ νέα έργα που υποστηρίζονται από την Κίνα θα μπορούσαν να προσθέσουν περίπου 260.000 τόνους ετησίως στην παραγωγική αυτή ικανότητα. Όπως αναφέρει η ίδια έκθεση, τα εν λόγω φορτία συνήθως διακινούνται από πλοία χωρητικότητας Handy έως Panamax.

Παρότι οι παραπάνω όγκοι παραμένουν μικρής κλίμακας σε μια παγκόσμια αγορά χύδην ξηρού φορτίου 5,6 δισ. τόνων, η σημασία τους έγκειται στη δομική ανάπτυξη και στις μεγάλες αποστάσεις. Οι απαγορεύσεις εξαγωγών μη επεξεργασμένου λιθίου στη Ζιμπάμπουε και οι προσπάθειες της Γουινέας και της Νότιας Αφρικής για τοπική επεξεργασία δημιουργούν σταδιακά σταθερές ροές. Μελλοντικός ανταγωνισμός δυτικών αγοραστών για φορτία που μέχρι σήμερα κατευθύνονται σχεδόν αποκλειστικά στην Κίνα μπορεί να ενισχύσει περαιτέρω τα τονομίλια.

Για τους πλοιοκτήτες, η άνθηση του εμπορίου των εν λόγω ορυκτών δεν θα αντικαταστήσει τον άνθρακα ή το σιδηρομετάλλευμα, αλλά δημιουργεί μια ανθεκτική –πράσινα προσανατολισμένη– δεξαμενή ζήτησης, κυρίως για Handy/Supramax αλλά και Panamax πλοία.

Credit: Xclusiv