Οι κοινές πολιτικές των κρατών-μελών της ΕΕ και της παγκόσμιας ναυτιλιακής κοινότητας μετά την υιοθέτηση των πρόσφατων νομοθετικών πρωτοβουλιών της ΕΕ, αναφορικά με την χρήση «καθαρότερων» καυσίμων, φαίνεται ότι έχουν συμβάλει σημαντικά στην μείωση των εκπομπών των οξειδίων θείου από τα πλοία τα τελευταία χρόνια.

Η ναυτιλιακή βιομηχανία για πολλούς παράγοντες στις Βρυξέλλες αποτελεί μία από τις πηγές επιβάρυνσης της ατμοσφαιρικής ρύπανσης, καθώς κατά την διεξαγωγή των θαλάσσιων μεταφορών τους τα πλοία εκπέμπουν επιβλαβείς αέριους ρύπους. Με αυτό το γνώμονα ΜΚΟ και «πράσινες» οργανώσεις πιέζουν μέσω των ευρωβουλευτών, κυρίως του Βορρά για επιπρόσθετα μέτρα που καθιστούν τα πλοία τόσο των ευρωπαϊκών νηολογίων όσο και αυτά που προσεγγίζουν τις θάλασσες της Ευρώπης πιο «φιλικά» προς το περιβάλλον. Οι αντιδράσεις της ευρωπαϊκής ναυτιλιακής κοινότητας ωστόσο είναι πλέον γνωστές.

Ωστόσο σύμφωνα με την ανακοίνωση που αφορά την πρόσφατη έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σχετικά με την Οδηγία για μειωμένες εκπομπές θείου, γνωστής ως «Sulphur Directive», τα αποτελέσματα για πολλές ΜΚΟ-αλλά και για τον Μαλτέζο Επίτροπο Περιβάλλοντος- είναι θετικά. Πιο συγκεκριμένα, σύμφωνα με την ίδια ανακοίνωση από τα αρμόδια όργανα, τα πλοία- χωρίς να αναφέρονται επακριβώς περισσότερα στοιχεία- φαίνονται ότι ανταποκρίνονται σε μεγάλο βαθμό στις αυστηρές περιβαλλοντικές απαιτήσεις ιδιαίτερα στις περιοχές που ορίζονται ως ‘Sulphur Oxides Emissions Control Areas’. Η συγκέντρωση διοξειδίου του θείου στις περιοχές αυτές φαίνεται να  έχει μειωθεί κατά το ήμισυ συγκριτικά με τα επίπεδα του 2015.

Ο κ. Karmenu Vella, Ευρωπαίος Επίτροπος Αρμόδιος για θέματα Περιβάλλοντος, Αλιείας και Θαλασσίων Υποθέσεων, ανακοίνωσε ότι η υιοθέτηση των περιβαλλοντικών νομοθεσιών της ΕΕ από τη ναυτιλία έχει τελικά συμβάλλει στην βελτίωση της ποιότητας ζωής των κατοίκων στις ειδικά προστατευόμενες θαλάσσιες περιοχές.

Να σημειωθεί ότι το 2012 η ΕΕ είχε εγκρίνει τις σχετικές νομοθεσίες για την μείωση της περιεκτικότητας του θείου (Sulphur Directive) στα ναυτιλιακά καύσιμα από 3,5% σε 0,5% έως την 1η Ιανουαρίου 2020.

Σε περιοχές όπως αυτές της Βαλτικής και της Βόρειας Θάλασσας, οι οποίες εντάσσονται στις ‘Sulphur Oxides Emissions Control Areas’ και είναι στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος όχι μόνο των ευρωπαϊκών ΜΚΟ, των Πρασίνων Ευρωβουλευτών αλλά και κρατικών περιβαλλοντικών οργανώσεων του Βορρά, στόχος αποτελεί τα όρια περιεκτικότητας του θείου στα ναυτιλιακά καύσιμα να φτάσουν το 0,1%.

Όπως αναφέρει η ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,  οι λόγοι που οδήγησαν στην επιτυχή εφαρμογή της «Sulphur Directive» της ΕΕ ήταν μεταξύ άλλων η συνεργασία και ο εποικοδομητικός διάλογος μεταξύ των κρατών-μελών της ΕΕ και η παροχή τεχνικής βοήθειας στα μέλη από την European Maritime Safety Agency (EMSA). Επιπλέον, σημαντικό ρόλο διαδραμάτισε και η ανάπτυξη συνεργειών μεταξύ ΕΕ και IMO. Επιπρόσθετα στην «επιτυχή» εφαρμογή της Sulphur Directive της ΕΕ συνέβαλε και ο έλεγχος των εκπομπών των αέριων ρύπων από τα πλοία που πραγματοποιείται από εξειδικευμένα ηλεκτρονικά συστήματα τα οποία είναι εγκατεστημένα σε αυτά.

Aς μη λησμονούμε όμως ότι πίσω από κάθε πρωτοβουλία των Βρυξελλών πάντα υπάρχουν για πολλούς σκεπτικιστές και οικονομικά κίνητρα και απώτεροι σκοποί. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προωθεί τις βιώσιμες θαλάσσιες μεταφορές μέσα από την χορήγηση πολυεπίπεδων χρηματοδοτικών εργαλείων (άμεσων και έμμεσων επιδοτήσεων αλλά και ερευνών που υποστηρίζουν ιδρύματα και φορείς) με στόχο την ανάπτυξη προγραμμάτων όπως το Horizon 2020 για την προώθηση «καθαρών» καυσίμων.

Δεν είναι ίσως τυχαία η συγκεκριμένη ανακοίνωση από το γραφείο του Επιτρόπου στις Βρυξέλλες, λίγες ημέρες μετά τη δημοσίευση της στρατηγικής σχετικά με τη μείωση των εκπομπών CO2 από τη ναυτιλία από τον ΙΜΟ. Φαίνεται ότι η Επιτροπή, για μια ακόμα φορά «χειραγωγεί» τις εξελίξεις, επικροτώντας… τις πρωτοβουλίες της και προσπαθώντας να κατευνάσει του ψηφοφόρους του Βορρά ως προς την επιτυχία των «πράσινων» πρωτοβουλιών της.