Με φόρα από το 2025 συνεχίζονται και τις πρώτες ημέρες του 2026 οι γεωπολιτικές αναταραχές, που ως επί το πλείστον επηρεάζουν τις αγορές πετρελαίου και τη ναυλαγορά των δεξαμενόπλοιων.

Ιράν, Μαύρη Θάλασσα και Βενεζουέλα συνθέτουν ένα παζλ δύσκολα επιλύσιμο για τους δρώντες στην αγορά των δεξαμενόπλοιων, τονίζει η Gibson σε πρόσφατο report. Αναφορικά με τις εξελίξεις στο Ιράν, μπορεί η έκρυθμη κατάσταση να έχει κοπάσει, βραχυπρόθεσμα όμως ο μεγαλύτερος κίνδυνος είναι μια επίθεση των ΗΠΑ. Οι Φρουροί της Επανάστασης έχουν τονίσει ότι οποιαδήποτε επίθεση θα προκαλέσει εκτεταμένα αντίποινα σε ολόκληρη την περιοχή. Οι κύριες απειλές παραμένουν οι διαταραχές στη ροή του εμπορίου μέσω του Στενού του Ορμούζ και οι επιθέσεις στις περιφερειακές υποδομές πετρελαίου, ενώ μια επίθεση θα μπορούσε επίσης να ωθήσει τους Χούθι να ξαναρχίσουν τις επιθέσεις κατά εμπορικών πλοίων από την Ερυθρά Θάλασσα. Σε ένα τέτοιο σενάριο, εξηγεί η Gibson, τα ασφάλιστρα και οι ναύλοι θα αυξηθούν πιθανώς, για να αντανακλούν τον υψηλότερο περιφερειακό κίνδυνο.

Επιπλέον, μια αλλαγή καθεστώτος θα μπορούσε να έχει σημαντικές επιπτώσεις στην παραγωγή πετρελαίου, καθώς, παρά την εντατικοποίηση των κυρώσεων, το Ιράν παραμένει σημαντικός προμηθευτής πετρελαίου. Όπως και με το πετρέλαιο της Βενεζουέλας, τα ανεξάρτητα διυλιστήρια της Κίνας είναι τα πιο εκτεθειμένα σε τυχόν διαταραχές, καθώς σχεδόν όλες οι εξαγωγές ιρανικού αργού προορίζονται για την Κίνα. Εάν η διαθεσιμότητα της Βενεζουέλας και του Ιράν μειωθεί περαιτέρω, τα εν λόγω διυλιστήρια θα αναγκαστούν να αναζητήσουν εναλλακτικές λύσεις, ενισχύοντας πιθανώς τη ζήτηση για το πετρέλαιο της Ρωσίας και άλλων χωρών.

Αντίθετα, μια προσέγγιση από πλευράς Ουάσιγκτον θα μπορούσε να οδηγήσει σε ομαλοποίηση των ιρανικών εξαγωγών. Αν και θα χρειαστούν χρόνια για να υλοποιηθεί ένα τέτοιο σενάριο, ο αντίκτυπος στις αγορές δεξαμενόπλοιων θα μπορούσε να είναι σημαντικός. Στο αποκορύφωμα της χαλάρωσης των κυρώσεων το 2017, το Ιράν εξήγαγε πάνω από 2,5 εκατ. βαρέλια αργού πετρελαίου την ημέρα στις διεθνείς αγορές, σε σύγκριση με τα 1,5 εκατ. βαρέλια την ημέρα που εκτιμάται ότι εξήγαγε πέρυσι, κυρίως στην Κίνα. Σε περίπτωση άρσης των κυρώσεων, το ιρανικό αργό πετρέλαιο είναι πιθανό να επιστρέψει γρήγορα στην Ινδία, στην Ευρώπη και στη Μεσόγειο, καθώς και στη Νότια Κορέα και σε άλλες μεγάλες ασιατικές οικονομίες. Αν και το Ιράν διαθέτει πολλά πλοία, τα περισσότερα από αυτά δεν πληρούν τα πρότυπα ελέγχου των κύριων αγοραστών, γεγονός που θα οδηγήσει σε επιστροφή στο συμβατικό τονάζ. Η Gibson εκτιμά ότι, σε ένα μετριοπαθές σενάριο εξαγωγών 2 εκατ. βαρελιών ημερησίως, η άρση των κυρώσεων κατά του Ιράν θα δημιουργούσε ζήτηση για 25 VLCCs και 20 Suezmaxes, υποθέτοντας ότι τα εμπορικά πρότυπα θα είναι παρόμοια με αυτά του 2018.

Αξίζει ακόμη να σημειωθεί ότι, από τα περίπου 200 VLCCs του σκοτεινού στόλου, σχεδόν όλα υποστηρίζουν είτε τις εξαγωγές του Ιράν είτε της Βενεζουέλας. Λαμβάνοντας υπόψη τις πρόσφατες εξελίξεις στη Βενεζουέλα, η προσέγγιση με το Ιράν θα μπορούσε τελικά να οδηγήσει σε μαζική απομάκρυνση αυτών των πλοίων από την παγκόσμια αλυσίδα εφοδιασμού πετρελαίου, προς όφελος της συμμορφούμενης αγοράς δεξαμενόπλοιων.

Τα γεγονότα στο Ιράν έχουν επομένως τη δυνατότητα να οδηγήσουν σε μια τεράστια αλλαγή στις αγορές δεξαμενόπλοιων, ωστόσο μόνο ο χρόνος θα δείξει αν θα διατηρηθεί το status quo ή αν οι ΗΠΑ θα συνεχίσουν να αυξάνουν την πίεση στην Ισλαμική Δημοκρατία.