Καμπανάκι του World Shipping Council για τη θαλάσσια μεταφορά μπαταριών λιθίου

Η ταχεία αύξηση των φορτίων μπαταριών ιόντων λιθίου επαναφέρει στο προσκήνιο ένα ζήτημα ασφάλειας για τη θαλάσσια μεταφορά εμπορευμάτων. Ειδικότερα, το World Shipping Council (WSC) ζητά από τις κυβερνήσεις να αντιμετωπίσουν ένα κενό στους διεθνείς κανόνες για τα επικίνδυνα εμπορεύματα, καθώς σήμερα τα containerships μπορούν να μεταφέρουν χιλιάδες μπαταρίες χωρίς ο μεταφορέας να έχει ενημερωθεί για την παρουσία τους.

Στο επίκεντρο βρίσκεται η Ειδική Διάταξη 188 (Special Provision 188) του International Maritime Dangerous Goods Code. Η διάταξη εξαιρεί μικρότερες μπαταρίες από ορισμένες απαιτήσεις, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις που αφορούν τις δοκιμές, τη συσκευασία και τη χωρητικότητά τους. Δεν προβλέπει όμως αντίστοιχο όριο για τη συνολική ποσότητα μπαταριών που μπορεί να συγκεντρωθεί σε ένα πλοίο. Σύμφωνα με τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας, η παγκόσμια χρήση μπαταριών ιόντων λιθίου το 2025 ήταν έξι φορές υψηλότερη από ό,τι το 2020, ενώ η ζήτηση για μπαταρίες αναμένεται να διπλασιαστεί έως το 2030. Παράλληλα, τα πιο πρόσφατα στοιχεία της Allianz δείχνουν ότι κάθε 17 ημέρες εκδηλώνεται μια πυρκαγιά σε πλοίο μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων.

Η πρακτική διάσταση του ζητήματος είναι ιδιαίτερα σημαντική για τη ναυτιλία. Ένα containership με περίπου 4.200 laptops μπορεί να περιέχει περί τις 416 kWh αποθηκευμένης ενέργειας, ποσότητα αντίστοιχη με τρία ή τέσσερα ηλεκτρικά οχήματα, χωρίς να απαιτείται δήλωση ως επικίνδυνο φορτίο.

Το WSC επισημαίνει ότι οι μπαταρίες μεταφέρονται καθημερινά με ασφάλεια, όταν δηλώνονται και εφαρμόζονται τα κατάλληλα μέτρα διαχείρισης του κινδύνου. Το πρόβλημα δημιουργείται όταν η παρουσία τους παραμένει άγνωστη, στα πληρώματα, στα λιμάνια και στις υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης. Τότε περιορίζεται η δυνατότητα ορθής εκτίμησης του κινδύνου, κατάλληλης στοιβασίας και προετοιμασίας αποτελεσματικής αντιμετώπισης σε περίπτωση πυρκαγιάς.

Ως εκ τούτου, το WSC, με τη στήριξη πέντε κυβερνήσεων και ευρύτερο συνασπισμό οργανώσεων του κλάδου, έχει καταθέσει σχετική πρόταση στον IMO για ένα ανώτατο όριο σε επίπεδο πλοίων μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων, πάνω από το οποίο τα φορτία μπαταριών θα πρέπει να δηλώνονται και ενδεχομένως να φέρουν σχετική σήμανση. Το θέμα θα εξεταστεί στο Λονδίνο, από τις 14 έως τις 18 Σεπτεμβρίου 2026, στην IMO Sub-Committee on Carriage of Cargoes and Containers.