του Καπτ. Γιώργου Γεωργούλη

Η RightShip είναι σήμερα μια παγκόσμια ψηφιακή ναυτιλιακή πλατφόρμα η οποία στοχεύει στην προστασία του Περιβάλλοντος, την Κοινωνική Ευθύνη και τη Διακυβέρνηση (ESG), και παρέχει εξειδικευμένες πρακτικές για την ασφάλεια, τη βιωσιμότητα, και την κοινωνική ευθύνη.

Στόχος της επιθεώρησης RightShip είναι η αξιολόγηση της ποιότητας των πλοίων, η επαλήθευση της εξοικείωσης και της συμμόρφωσης του πληρώματος του πλοίου με τις απαιτήσεις ασφαλείας, τις νομοθετικές απαιτήσεις (IMO), τις συστάσεις του κλάδου (ICS), τις βέλτιστες πρακτικές και τις απαιτούμενες απαντήσεις στο ερωτηματολόγιο επιθεώρησης πλοίων της RightShip. Το αποτέλεσμα της επιθεώρησης RightShip Dry αντικατοπτρίζει την πραγματική κατάσταση και το επίπεδο λειτουργίας του πλοίου κατά τη στιγμή της επιθεώρησης.

Το Ερωτηματολόγιο Επιθεώρησης Πλοίων RightShip καλύπτει μια σειρά ερωτήσεων που σχετίζονται με την ασφάλεια, την προστασία του περιβάλλοντος, τη συντήρηση, τις συστάσεις του κλάδου και τις ορθές πρακτικές. Για τους σκοπούς της επιθεώρησης, τα πλοία που καλύπτονται από την RightShip ομαδοποιούνται σε τέσσερις κατηγορίες:

1. Πλοία μεταφοράς χύδην φορτίου που μεταφέρουν στερεά φορτία χύδην εκτός από σιτηρά

2. Πλοία μεταφοράς χύδην φορτίου που μεταφέρουν φορτία σιτηρών

3. Πλοία γενικού φορτίου που μεταφέρουν γενικά φορτία ή/και φορτία εμπορευματοκιβωτίων

4. Πλοία μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων που μεταφέρουν μόνο φορτία εμπορευματοκιβωτίων

Το RightShip RISQ (RightShip Inspection Ship Questionnaire) 3.2 είναι ένα λεπτομερές και τυποποιημένο εργαλείο επιθεώρησης που χρησιμοποιείται παγκοσμίως από διαπιστευμένους εμπειρογνώμονες της RightShip.

Το RISQ 3.2 είναι ένας κρίσιμος μηχανισμός που έχει σχεδιαστεί για να επαληθεύει ανεξάρτητα την λειτουργική κατάσταση ενός πλοίου και να επιβεβαιώνει την αποτελεσματικότητα του Συστήματος Διαχείρισης Ασφάλειας (SMS) της εταιρίας. Το RISQ 3.2 θα τεθεί σε ισχύ στις 25 Φεβρουαρίου 2026, 12 μ.μ. GMT.

Η επιθεώρηση είναι εκτενής, καλύπτοντας βασικά στοιχεία όπως η ασφάλεια, η προστασία του περιβάλλοντος, η δομική ακεραιότητα, τα πρότυπα συντήρησης και η ικανότητα του πληρώματος. Βασίζεται στις βέλτιστες πρακτικές που έχουν θεσπιστεί από κορυφαίους διεθνείς ναυτιλιακούς φορείς (συμπεριλαμβανομένων των IMO, ISO, OCIMF και P&I Clubs).

Τα αποτελέσματα της επιθεώρησης RISQ αποτελούν πρωταρχικό παράγοντα για τον προσδιορισμό της Βαθμολογίας Ασφάλειας RightShip, επηρεάζοντας άμεσα την ανταγωνιστικότητα ενός πλοίου και την αποδοχή του για ναυλώσεις υψηλής αξίας από ναυλωτές, φορτωτές και χρηματοδότες.

Τελικά, η εξέλιξη στο νέο ερωτηματολόγιο RISQ 3.2 υπογραμμίζει μια αυξανόμενη δέσμευση για διαφανή, μετρήσιμη και τυποποιημένη ποιότητα πλοίων. Ενσωματώνοντας τις τελευταίες διεθνείς βέλτιστες πρακτικές, το RISQ 3.2 διασφαλίζει ότι μόνο τα πιο λειτουργικά ορθά και υπεύθυνα διαχειριζόμενα πλοία θα συμμετέχουν στην παγκόσμια αλυσίδα εφοδιασμού, προστατεύοντας ζωές, φορτίο και το θαλάσσιο περιβάλλον για το μέλλον.

Ο επιθεωρητής πρέπει να διεξάγει την επιθεώρηση RightShip Dry σύμφωνα με τις ακόλουθες υποχρεωτικές απαιτήσεις:

Επιβίβαση στο πλοίο και εναρκτήρια συνάντηση

• Ο επιθεωρητής πρέπει να επιδεικνύει έγκυρη ταυτότητα κατά την επιβίβαση στο πλοίο.
• Ο επιθεωρητής πρέπει πάντα να φοράει κατάλληλα Μέσα Ατομικής Προστασίας και πρέπει να δίνει το καλό παράδειγμα από κάθε άποψη, διατηρώντας το υψηλότερο επίπεδο ηθικής συμπεριφοράς καθ’ όλη τη διάρκεια της επιθεώρησης.
• Ο επιθεωρητής πρέπει να έχει εναρκτήρια συνάντηση με τον Πλοίαρχο ή τον εκπρόσωπο του Πλοιάρχου.
•  Ο επιθεωρητής υποχρεούται να συστηθεί και να περιγράψει τους στόχους, τις απαιτήσεις και το σχέδιο για την επιθεώρηση.
• Ο επιθεωρητής και ο Πλοίαρχος ή ο εκπρόσωπος του Πλοιάρχου θα πρέπει να συμφωνήσουν για την σειρά με την οποία τα διεξαχθεί η επιθεώρηση.
• Η σειρά της επιθεώρησης δεν πρέπει να επηρεάζει την ασφαλή λειτουργία του πλοίου ή τις ώρες ανάπαυσης του πληρώματος του πλοίου. Εδώ πρέπει ο πλοίαρχος να είναι προσεκτικός δηλαδή όχι πολλούς συνοδούς στον επιθεωρητή (ο πλοίαρχος η ο πρώτος μηχανικός αν το επιτρέπουν τα rest hours και οι υπόλοιποι σε άμεση επικοινωνία). Επίσης καλό είναι να μη χρησιμοποιούμε άλλη γλώσσα παρόντος του επιθεωρητή

Κατά τη διάρκεια της επιθεώρησης

• Ο επιθεωρητής πρέπει πάντα να συνοδεύεται από έναν εξειδικευμένο και υπεύθυνο Αξιωματικό (γέφυρας η μηχανοστασίου ανάλογα με τον τόπο της επιθεώρησης). Η πραγματική πρόσβαση στις δεξαμενές και τα αμπάρια για τη φυσική αξιολόγηση της κατάστασης των δεξαμενών έρματος (ballast tanks), των κενών χώρων (cofferdams) και των αμπαριών φορτίου (cargo holds) μπορεί να γίνει μόνο με την εξουσιοδότηση του Πλοιάρχου και υπό την προϋπόθεση ότι το επιτρέπουν οι κανονισμοί του λιμένα και του τερματικού σταθμού. Σε όλες τις περιπτώσεις, οι διαδικασίες εισόδου σε κλειστούς χώρους πρέπει να τηρούνται αυστηρά kai σύμφωνα με τις διατάξεις του θεσμικού πλαισίου και του SMS του πλοίου.
• o Ο επιθεωρητής πρέπει να είναι παρατηρητής καθ’ όλη τη διάρκεια της επιθεώρησης και δεν πρέπει να εμπλέκεται ή να παρεμβαίνει στη λειτουργία ή/και να χειρίζεται οποιαδήποτε αντικείμενα επί του πλοίου. Ωστόσο, ο επιθεωρητής πρέπει να ειδοποιεί το προσωπικό του πλοίου όταν παρατηρεί τυχόν μη ασφαλείς συνθήκες ή λειτουργίες που εκτελούνται.

• o Η επιθεώρηση δεν θα πραγματοποιηθεί τη νύχτα, εκτός εάν έχει εγκριθεί από την RightShip και έχει συμφωνηθεί από τον διαχειριστή του πλοίου.
• o Εάν ο επιθεωρητής παρατηρήσει κάποιο εύρημα τότε αυτό πρέπει να επισημανθεί και να συζητηθεί κατά την ώρα και τον τόπο, με το άτομο που συνοδεύει τον επιθεωρητή. Με αυτόν τον τρόπο, η φύση του ευρήματος μπορεί να γίνει πιο εύκολα κατανοητή από το προσωπικό του πλοίου ή και τον επιθεωρητή (για το αν αποτελεί εύρημα) και αυτό θα μειώσει τη διάρκεια της τελικής συνάντησης.

Τελική συνάντηση

• Ο επιθεωρητής δεν πρέπει να παρέχει καμία συμβουλή ή υπόδειξη σχετικά με τον τρόπο διόρθωσης οποιουδήποτε ευρήματος. Ο επιθεωρητής δεν πρέπει να δίνει καμία προφορική ένδειξη σχετικά με το συνολικό αποτέλεσμα της επιθεώρησης.
• o Ένα αντίγραφο της λίστας ευρημάτων πρέπει να παρέχεται στον Πλοίαρχο. Ο επιθεωρητής πρέπει να καταγράφει τυχόν ευρήματα, για τα οποία ελήφθησαν μέτρα διόρθωσης ενώ βρισκόταν επί του πλοίου.

Η επιθεώρηση RightShip σύμφωνα με το ανανεωμένο ερωτηματολόγιο τείνει να εναρμονιστεί με το πρόγραμμα επιθεωρήσεων των δεξαμενοπλοίων SIRE II. Η μεγάλη διαφορά των επιθεωρήσεων της RightShip από αυτές των δεξαμενοπλοίων είναι η εργασιακή κουλτούρα των πληρωμάτων σε σχέση με την επιθεώρηση δηλαδή η εξοικείωση των πλοιάρχων και των πληρωμάτων των πλοίων μεταφοράς χύδην φορτίων και η αντίσταση στην αλλαγή. Στα δεξαμενόπλοια η ενσωμάτωση στην εργασιακή κουλτούρα των επιθεωρήσεων με το πρόγραμμα SIRE επήλθε στις αρχές της δεκαετίας του 1990 ενώ στα πληρώματα των bulk carrier έρχεται να ενσωματωθεί τα τελευταία χρόνια.