Αναντίρρητα, η Ιαπωνία είναι διαχρονικά μία από τις σημαντικότερες ναυπηγικές χώρες στον πλανήτη. Από τις αρχές της δεκαετίας του 1950, τα πλοία ιαπωνικής κατασκευής αποτελούν σημείο αναφοράς για τη διεθνή ναυτιλιακή κοινότητα. Ειδικότερα, κατά το παρελθόν, οι ανταγωνιστικές τιμές για την κατασκευή εμπορικών πλοίων, η ταχύτητα των ναυπηγήσεων αλλά και οι τεχνολογικές και σχεδιαστικές καινοτομίες που εφαρμόζονταν στις ιαπωνικές γιάρδες συνέβαλαν ώστε η ιαπωνική ναυπηγική βιομηχανία να συγκεντρώνει για πολλές δεκαετίες το ενδιαφέρον της ναυτιλιακής βιομηχανίας.

Τα Ναυτικά Χρονικά, παρακολουθώντας αδιάλειπτα θέματα που αφορούσαν τη διεθνή ναυπηγική βιομηχανία, διατηρούσαν τη μόνιμη στήλη των «Τεχνικών Θεμάτων», όπου παρουσιάζονταν οι τελευταίες εξελίξεις για την εφαρμογή νέων τεχνολογιών σε κάθε πτυχή της ναυτιλιακής βιομηχανίας. Ειδική έμφαση, στις εν λόγω στήλες του περιοδικού, δινόταν σε νεότευκτα πλοία που ξεχώριζαν χάρη στον πρωτοποριακό σχεδιασμό τους ή τα τεχνικά χαρακτηριστικά τους.

Μια τέτοια περίπτωση εντοπίζεται στο τεύχος της 15ης Ιανουαρίου 1963 των Ναυτικών Χρονικών, με τον τίτλο «Ιαπωνικός Τύπος “Οικονομικού Πλοίου”», όπου παρουσιάστηκε η εμφάνιση ενός νέου, καινοτόμου για την εποχή, τύπου πλοίου, που σχεδιάστηκε από τα ιαπωνικά ναυπηγεία της Ishikawajima-Harima. Το περιοδικό έκανε λόγο για την πρόσφατη κατασκευή ήδη τεσσάρων πλοίων αυτού του τύπου ονόματι «Koei Maru», «Asia Maru», «Toa Maru» και «Zuiei Maru».

Με γνώμονα την παράθεση των ειδικών χαρακτηριστικών αυτού του νέου τύπου, τα Ναυτικά Χρονικά παρουσίασαν το δεξαμενόπλοιο «Koei Maru», ως χαρακτηριστικότερο δείγμα του «οικονομικού αυτού τύπου πλοίου». Σύμφωνα με τη στήλη του περιοδικού, η ειδοποιός διαφορά του βρισκόταν στον συνδυασμό μικρότερου μήκους και μεγαλύτερου βυθίσματος, σε σχέση με τα συμβατικά πλοία της περιόδου. Επιπροσθέτως, μέσω της τοποθέτησης των μηχανών, της γέφυρας και των ενδιαιτημάτων του πληρώματος στην πρύμνη του πλοίου, επετεύχθη η περαιτέρω μείωση του συνολικού κόστους ναυπήγησης. Σημειώνεται πως, εκείνη την περίοδο, η τοποθέτηση της γέφυρας και του ακομοδεσίου στην πρύμνη του πλοίου αποτελούσε μια σχεδιαστική καινοτομία που δεν είχε ακόμη καθιερωθεί πλήρως.

Σε ό,τι αφορά τα τεχνικά χαρακτηριστικά του «Koei Maru», επρόκειτο για δεξαμενόπλοιο χωρητικότητας 51.000 dwt, ολικού μήκος 220 μ. και μέγιστου πλάτους 30 μ. Το βύθισμά του υπό πλήρη φόρτωση έφτανε τα 12 μ., ενώ η υπηρεσιακή του ταχύτητα άγγιζε τα 16 μίλια την ώρα. Η μηχανή του ήταν τύπου Sultzer 9RD90, κατασκευασμένη στα ιαπωνικά ναυπηγεία και μέγιστης ισχύος 18.000 BHP. Επιπροσθέτως, διέθετε 10 κεντρικές δεξαμενές, μήκους 15 μ. η καθεμία, και 5 πλευρικές δεξαμενές ‒σε κάθε πλευρά του πλοίου‒, μήκους 30 μ.

Σε αυτό το σημείο αξίζει να επισημανθεί ότι η γέφυρα, η οποία, όπως προαναφέρθηκε, ήταν τοποθετημένη στην πρύμνη του δεξαμενόπλοιου, είχε πέντε καταστρώματα, στο ανώτερο εκ των οποίων βρισκόταν ο «θάλαμος πηδαλιουχήσεως» και τα λοιπά όργανα διακυβέρνησης. Επιπλέον, ο μηχανικός υπηρεσίας είχε τη δυνατότητα να ελέγχει και να παρακολουθεί τη λειτουργία της κύριας μηχανής και των λοιπών βοηθημάτων μέσω ενός ειδικού θαλάμου, που ήταν εγκατεστημένος εντός του μηχανοστασίου και διέθετε πλήρως αυτοματοποιημένο σύστημα.

Ένα ακόμα πρωτοποριακό στοιχείο του «Koei Maru» αφορούσε τον σχεδιασμό της «τσιμινιέρας» του πλοίου. Αντί για την κατασκευή της συνηθισμένης ευρείας καπνοδόχου, που τοποθετούνταν εκείνη την εποχή στα εμπορικά πλοία, το δεξαμενόπλοιο ιαπωνικής κατασκευής διέθετε υψηλές καπνοδόχους στα πρότυπα του υπερωκεανίου «Rotterdam», που είχε κατασκευαστεί λίγα χρόνια νωρίτερα, το 1959. Ο συγκεκριμένος σχεδιασμός των καπνοδόχων επέτρεπε τη διοχέτευση των καυσαερίων σε μεγαλύτερο ύψος και τη συνεπακόλουθη λιγότερη «ρύπανση» της γέφυρας του πλοίου.

Όλα τα μέρη της ναυτιλιακής βιομηχανίας διαχρονικά αναζητούν λύσεις που να καθιστούν αποδοτικότερη την εμπορική εκμετάλλευση των εμπορικών πλοίων. Πολλές από αυτές τις λύσεις δίνονται είτε μέσω μεθόδων ποιοτικής διαχείρισης είτε μέσω της εφαρμογής τεχνολογικών καινοτομιών. Το «Koei Maru» καθώς και τα υπόλοιπα πλοία που ανήκαν σε αυτόν τον «οικονομικό τύπο» συγκέντρωσαν το ενδιαφέρον της διεθνούς ναυτιλιακής κοινότητας καθώς και του ναυτιλιακού Τύπου, χάρη στα καινοτόμα τεχνικά χαρακτηριστικά τους και τον πρωτοποριακό σχεδιασμό τους. Το αφιέρωμα των Ναυτικών Χρονικών της 15ης Ιανουαρίου 1963 στα «οικονομικά πλοία» της Ishikawajima-Harima αντηχεί την αέναη προσπάθεια της ναυπηγικής βιομηχανίας να καινοτομεί μέσω projects έρευνας και ανάπτυξης και να προσφέρει ανταγωνιστικές λύσεις σε ό,τι αφορά την απόδοση των νεότευκτων πλοίων.

Μπορείτε να διαβάσετε το αφιέρωμα των Ναυτικών Χρονικών στον ιαπωνικό τύπο «οικονομικού πλοίου» και στο «Koei Maru» εδώ.