Page 203 - ΝΑΥΤΙΚΑ ΧΡΟΝΙΚΑ - NOEMB 2025
P. 203
του, επιδιώκει να συνδέσει το φράγμα με
ένα ευρύτερο πλέγμα συνεργασιών στην
Ανατολική Αφρική, δημιουργώντας ένα
δίκτυο ενεργειακών διασυνδέσεων που
θα περιορίσει τη γεωπολιτική απομόνωσή
της, αυξάνοντας παράλληλα την επιρροή
της στην περιοχή.
Το νερό, όσο παράλογο κι αν ακούγεται,
στο νέο αυτό πλαίσιο, αποκτά σημασία
ανάλογη με εκείνη του πετρελαίου και
του φυσικού αερίου σε προηγούμενους
αιώνες. Επομένως, γίνεται προφανές
ότι η διαχείρισή του έχει μετατραπεί σε
κρίσιμο εργαλείο κυριαρχίας και γεωπο-
λιτικής επιρροής για την Αιθιοπία και την
Αίγυπτο, δείχνοντας ότι οι φυσικοί πόροι
καθορίζουν σε μεγάλο βαθμό την ασφά-
λεια και την ισχύ τους.
Η διεθνής διάσταση
και η επόμενη ημέρα
Το GERD έχει καταστεί σημείο παγκό-
σμιου ενδιαφέροντος, καθώς οι μεγάλες
δυνάμεις παρακολουθούν προσεκτικά τις
εξελίξεις στον Νείλο. Οι Ηνωμένες Πολι-
τείες και η Παγκόσμια Τράπεζα έχουν
επιχειρήσει να αναλάβουν διαιτητικό καθοριστεί από την ικανότητα των δύο Credit: EPA/STRINGER
ρόλο, χωρίς όμως ουσιαστικό αποτέλε- χωρών να μετατρέψουν τη σύγκρουση
σμα. Παράλληλα, η Κίνα βλέπει στην συμφερόντων σε συνεργασία.
Αιθιοπία στρατηγικό εταίρο στο πλαίσιο Η διαχείριση του GERD, επομένως, καθί-
της πρωτοβουλίας Belt and Road, επεν- σταται κεντρικό στοιχείο γεωπολιτικής
δύοντας σε υποδομές και ηλεκτρικές σταθερότητας στην περιοχή. Αν η συνερ-
διασυνδέσεις με στόχο να αναδείξει τη γασία αποτύχει, ο Νείλος κινδυνεύει να
χώρα σε ενεργειακό κόμβο της Ανατολι- εξελιχθεί σε πηγή μόνιμης έντασης που
κής Αφρικής. Η Ρωσία, από την πλευρά θα αποσταθεροποιήσει την ευρύτερη
της, ενισχύει τη στρατιωτική συνεργα- περιοχή. Αν όμως προκριθεί η συνεννό-
σία και την παρουσία της στην Ερυθρά ηση, το φράγμα μπορεί να λειτουργήσει
Θάλασσα, αναγνωρίζοντας τον ρόλο του ως παράδειγμα βιώσιμης ανάπτυξης και
GERD στην περιφερειακή σταθερότητα κοινής προόδου σε μια περιοχή με τερά-
και στον έλεγχο των κρίσιμων θαλάσ- στιους φυσικούς πόρους, αλλά περιορι-
σιων αρτηριών. σμένους θεσμούς και εμπιστοσύνη.
Η Αιθιοπία έχει θέσει ήδη σε λειτουργία Συνοψίζοντας, το Grand Ethiopian
τις πρώτες μονάδες παραγωγής και η Renaissance Dam υπερβαίνει τα όρια
συγκέντρωση νερού στο GERD προχωρά ενός τεχνικού έργου. Συμβολίζει την
σταδιακά, εδραιώνοντας τον έλεγχο της ανάδυση της Αιθιοπίας ως δύναμης που
χώρας πάνω στη ροή του Νείλου. Το επιδιώκει να καθορίσει το μέλλον της με
γεγονός αυτό εγκαθιδρύει την πραγμα- τους δικούς της όρους και ταυτόχρονα
τικότητα που το Κάιρο καλείται πλέον να την ανάγκη της Αιγύπτου να επαναπροσ-
αποδεχτεί: η Αιθιοπία έχει αναδειχθεί σε διορίσει τη στρατηγική της ταυτότητα σε
κυρίαρχο διαχειριστή του ποταμού. ένα νέο υδροπολιτικό περιβάλλον. Στον
Η Αίγυπτος, αντιλαμβανόμενη τη νέα 21ο αιώνα, η γεωπολιτική δεν θα δια-
πραγματικότητα, οφείλει να αναπρο- μορφώνεται μόνο από τις ενεργειακές
σαρμόσει τη στρατηγική της. Παρά τις συμφωνίες ή τις στρατιωτικές ισορρο-
ανησυχίες για πιθανή μείωση της ροής πίες, αλλά και από τον τρόπο με τον οποίο
του Νείλου, η στρατιωτική επιλογή παρα- τα κράτη διαχειρίζονται τους φυσικούς
μένει εξαιρετικά επικίνδυνη και με αβέ- πόρους που συνδέουν ή χωρίζουν τις
βαια αποτελέσματα. Η επόμενη φάση θα τύχες τους.
Νοέμβριος 2025 203
