Καλύτερη προστασία των επενδυτών και μεγαλύτερη διαφάνεια στις χρηματοπιστωτικές συναλλαγές είναι οι δύο κύριοι στόχοι της νέας ευρωπαϊκής νομοθεσίας, το σχέδιο της οποίας τέθηκε σε ψηφοφορία στην Ολομέλεια την Παρασκευή (οι ευρωβουλευτές ψήφισαν μόνο επί των τροπολογιών). Οι κανόνες αυτοί θα ισχύουν για όλες τις επιχειρήσεις, καθώς και τις επενδύσεις σε όλα σχεδόν τα χρηματοπιστωτικά μέσα, από τα ομόλογα μέχρι τα παράγωγα επί εμπορευμάτων.

“Αυτός είναι ο πυρήνας της νομοθεσίας για τα χρηματοπιστωτικά μέσα: ρυθμίζουμε τις χρηματοπιστωτικές αγορές, και όχι μεμονωμένα χρηματοπιστωτικά προϊόντα, όπως συνηθίζαμε να κάνουμε στο παρελθόν. Όλοι οι μηχανισμοί διαπραγμάτευσης πρέπει να υπόκεινται σε κανόνες, και αυτός είναι ο λόγος που δημιουργήσαμε την κατηγορία των οργανωμένων μηχανισμών διαπραγμάτευσης. Θέλουμε, επίσης, να έχουμε σαφείς κανόνες για τις συναλλαγές υψηλής συχνότητας, προκειμένου να περιοριστεί η κερδοσκοπία χωρίς να πληγεί η πραγματική οικονομία. Δεν υπάρχει καμία χρηματοπιστωτική αγορά χωρίς ρίσκο, αλλά όπου υπάρχει διαπραγμάτευση και εμπορία χρηματοπιστωτικών προϊόντων, αυτή θα πρέπει να γίνεται στα πλαίσια ρυθμιζόμενων αγορών και να συνδέεται με την πραγματική οικονομία”, δήλωσε ο εισηγητής του ΕΚ Markus Ferber (ΕΛΚ, Γερμανία) κατά τη διάρκεια της συζήτησης την Πέμπτη.

Η νέα νομοθεσία θα απαιτεί από τις εταιρίες επενδύσεων να ενεργούν δίκαια, με εντιμότητα και με γνώμονα το συμφέρον των πελατών τους κατά το σχεδιασμό και την πώληση επενδυτικών προϊόντων ή δομημένων καταθέσεων σε επαγγελματίες ή ιδιώτες πελάτες. Κάθε εταιρεία θα πρέπει να εξασφαλίζει ότι το προϊόν της “ανταποκρίνεται στις ανάγκες προσδιορισμένης αγοράς στόχου στο πλαίσιο της σχετικής κατηγορίας πελατών”.

Οι εταιρίες που πωλούν επενδυτικά προϊόντα θα πρέπει ακόμη να διασφαλίζουν ότι οι στόχοι πωλήσεων και τα εσωτερικά συστήματα επιβράβευσης ή αντιπαροχών που δίδονται στο προσωπικό τους δεν παρέχουν κίνητρα για την εμπορία ή τη διανομή του επενδυτικού προϊόντος εκτός της ομάδας-στόχου, κάτι που θα μπορούσε να δημιουργήσει συγκρούσεις μεταξύ των συμφερόντων τους και των συμφερόντων των πελατών τους.

Διαφανείς κανόνες για τις συναλλαγές

Όλες οι επιχειρήσεις επενδύσεων και οι διαχειριστές μηχανισμών διαπραγμάτευσης θα πρέπει να θεσπίζουν διαφανείς κανόνες και διαδικασίες δίκαιης και ομαλής διαπραγμάτευσης και να καθορίζουν αντικειμενικά κριτήρια για την αποτελεσματική εκτέλεση των εντολών, καθώς και κριτήρια προσδιορισμού των χρηματοπιστωτικών μέσων, η διαπραγμάτευση των οποίων επιτρέπεται στα πλαίσια των συστημάτων τους. Θα πρέπει επίσης να είναι κατάλληλα προετοιμασμένοι για την αντιμετώπιση ενδεχόμενων δυσλειτουργιών στα συστήματά τους.

Οι ευρωβουλευτές αποφάσισαν ότι θα πρέπει να διατηρηθούν οι οργανωμένοι μηχανισμοί διαπραγμάτευσης (ΟΜΔ) για τα μη μετοχικά προϊόντα (παράγωγα ή ομόλογα), προκειμένου να τεθούν υπό τους νέους κανόνες.

Περιορισμοί στις συναλλαγές υψηλής συχνότητας

Οι ευρωβουλευτές πρότειναν επίσης την εισαγωγή αυστηρότερων κανόνων για τις συναλλαγές υψηλής συχνότητας, στις οποίες οι υπολογιστές πραγματοποιούν εκατομμύρια συναλλαγές (εντολές) ανά δευτερόλεπτο, με ελάχιστη έως καμία ανθρώπινη παρέμβαση και υπερψήφισαν ρυθμίσεις προκειμένου να διασφαλίζεται ότι “όλες οι εντολές που εισάγονται στο σύστημα από μέλος ή συμμετέχοντα ισχύουν για διάστημα τουλάχιστον 500 χιλιοστών του δευτερολέπτου, κατά τη διάρκεια του οποίου δεν μπορούν να ακυρωθούν ή να διαφοροποιηθούν”.

Όλες οι επιχειρήσεις και οι τόποι διαπραγμάτευσης θα πρέπει να διασφαλίζουν ότι τα συστήματα συναλλαγών είναι ευέλικτα και έχουν δοκιμαστεί σωστά για την αντιμετώπιση των αυξημένων ροών εντολών ή των πιέσεων της αγοράς και ότι χρησιμοποιούνται μηχανισμοί διακοπής σε όλους τους τόπους διαπραγμάτευσης για την προσωρινή διακοπή των συναλλαγών σε περίπτωση αιφνίδιων μη αναμενόμενων μεταβολών των τιμών.

Κερδοσκοπία στην αγορά εμπορευμάτων

Οι ευρωβουλευτές εισήγαγαν τροπολογίες για τη ρύθμιση των συναλλαγών επί εμπορευμάτων (βασικών προϊόντων) από το χρηματοπιστωτικό τομέα, καθώς η κερδοσκοπία στις συναλλαγές αυτές έχει κατηγορηθεί ευρέως για την αστάθεια στις τιμές τροφίμων και ενέργειας.

Οι τροπολογίες αυτές προβλέπουν τη θέσπιση ορίων στο ποσό των συμβάσεων ή των θέσεων που κάθε μέλος ή συμμετέχων στην αγορά μπορεί να εισαγάγει ή να κατέχει στη διάρκεια μιας καθορισμένης χρονικής περιόδου καθώς και την εισαγωγή απαιτήσεων για τη διαφάνεια των συναλλαγών.

Ιστορικό

Η προτεινόμενη επικαιροποίηση της ευρωπαϊκής οδηγίας και του ευρωπαϊκού κανονισμού για τα χρηματοπιστωτικά μέσα καλύπτει τα επενδυτικά προϊόντα, τους φορείς παροχής επενδυτικών υπηρεσιών, τις ρυθμιζόμενες αγορές, τους πολυμερείς μηχανισμούς διαπραγμάτευσης (ΠΜΔ) και τους οργανωμένους μηχανισμούς διαπραγμάτευσης (ΟΜΔ). Οι ενιαίοι κανόνες για τις συναλλαγές θα καλύπτουν όλα σχεδόν τα χρηματοπιστωτικά μέσα τα οποία εισάγονται προς διαπραγμάτευση στις οργανωμένες αγορές, τους ΠΜΔ ή τους ΟΜΔ (ομόλογα, δομημένα χρηματοπιστωτικά