Η ρήτρα του ασφαλούς λιμένα και οι εξαιρετικές συνθήκες

Η ρήτρα του ασφαλούς λιμένα και οι εξαιρετικές συνθήκες

248
Η ρήτρα του ασφαλούς λιμένα και οι εξαιρετικές συνθήκες

Η έννοια του ασφαλούς λιμένα, αποτελεί μια σημαντική ρήτρα των ναυλοσυμφώνων, το οποίο, έχοντας τη λειτουργία μιας εγγύησης, προσφέρει σημαντική προστασία στους πλοιοκτήτες, καθώς ο ναυλωτής υποχρεούται να υποδείξει ασφαλές λιμάνι για φορτοεκφόρτωση φορτίων. Με βάση ποια κριτήρια όμως ορίζεται η έννοια του ασφαλούς λιμένα ;

Ο ορισμός του ασφαλή λιμένα δόθηκε το 1958 από έναν δικαστή : «ασφαλές θεωρείται το λιμάνι όπου τη δεδομένη χρονική στιγμή, το πλοίο μπορεί να προσεγγίσει, να κάνει χρήση και να επιστρέψει από αυτό, χωρίς να εκτεθεί σε κινδύνους που δεν μπορούν να αποφευχθούν μέσω της σωστής ναυσιπλοΐας και ναυτοσύνης, με εξαίρεση την ύπαρξη εξαιρετικών συνθηκών».

Το ζήτημα ανέκυψε το 2006, όταν το πλοίο μεταφοράς χύδην φορτίου με την ονομασία «Ocean Victory», προσάραξε και διαλύθηκε, συνιστώντας ολική απώλεια, κατά την αναχώρηση του από το λιμάνι της  Kashima στην Ιαπωνία λόγω σφοδρής ανεμοθύελλας. Χρηματικές αξιώσεις ύψους 135 εκ. δολαρίων οδήγησαν σε δικαστική διαμάχη ανάμεσα στον πλοιοκτήτη και το ναυλωτή ενώ το βασικό ερώτημα που έπρεπε να απαντηθεί ήταν εάν ο ναυλωτής παραβίασε την υποχρέωση του να υποδείξει ασφαλές λιμάνι ή όχι.

Το δευτεροβάθμιο δικαστήριο, κατά την εκδίκαση της υπόθεσης, αναφέρθηκε σε μία νέα έννοια, τον «κρίσιμο συνδυασμό», σύμφωνα με τον οποίο η σπάνια συνύπαρξη εξαιρετικών συνθηκών/ασυνήθιστων φαινομένων μπορούν να καταστήσουν και να χαρακτηρίσουν ένα λιμένα προσωρινά μη ασφαλή.

Εν κατακλείδι, η παραδοσιακή προστασία που απολαμβάνουν οι πλοιοκτήτες μέσω της ρήτρας-εγγύησης του ασφαλούς λιμένα δεν φαίνεται να έχει αποδυναμωθεί. Παρόλα αυτά, διαφαίνεται πως οι ναυλωτές, εν αναμονή της προσβολής της δευτεροβάθμιας δικαστικής απόφασης ενώπιον του ανωτάτου δικαστηρίου, έχουν στη διάθεση τους ένα πιο ισχυρό μέσο άμυνας όπως η επίκληση ύπαρξης εξαιρετικών συνθηκών.